Hamayesh Arwin Alborz همایش آروین البرز ETSJR فصلنامه نوآوری در مهندسی و فناوری | ETSJR 2 2 2026 07 02 Technical and economic evaluation of the use of modern and sustainable materials in urban construction projects with an emphasis on sustainable development and reducing maintenance costs ارزیابی فنی و اقتصادی استفاده از مصالح نوین و پایدار در پروژه‌های عمرانی شهری با تأکید بر توسعه پایدار و کاهش هزینه‌های نگهداری 118 130 FA Alireza Ahromi کارشناسی ارشد رشته مهندسی عمران، گرایش سازه، دانشگاه لیان بوشهر. (پست سازمانی: کارشناس عمران) علیرضا اهرمی کارشناسی ارشد رشته مهندسی عمران، گرایش سازه، دانشگاه لیان بوشهر. (پست سازمانی: کارشناس عمران) 2026 06 12 گسترش سریع شهرنشینی و افزایش تقاضا برای توسعه زیرساخت‌های شهری، ضرورت استفاده از رویکردهای نوین در طراحی و اجرای پروژه‌های عمرانی را بیش از پیش آشکار کرده است. در این میان، انتخاب مصالح ساختمانی مناسب به‌عنوان یکی از عوامل کلیدی در افزایش دوام سازه‌ها، کاهش هزینه‌های نگهداری و ارتقای پایداری محیط‌زیستی شهرها مطرح می‌شود. در سال‌های اخیر استفاده از مصالح نوین و پایدار در پروژه‌های عمرانی شهری مورد توجه پژوهشگران و مدیران شهری قرار گرفته است، زیرا این مصالح با ویژگی‌هایی نظیر دوام بیشتر، کاهش مصرف انرژی، قابلیت بازیافت و سازگاری بهتر با محیط‌زیست می‌توانند نقش مهمی در تحقق اهداف توسعه پایدار ایفا کنند. با این حال، به‌کارگیری این مصالح نیازمند ارزیابی دقیق فنی و اقتصادی است تا امکان تصمیم‌گیری آگاهانه در فرآیند برنامه‌ریزی و اجرای پروژه‌های عمرانی فراهم شود. هدف اصلی این پژوهش، بررسی و ارزیابی فنی و اقتصادی استفاده از مصالح نوین و پایدار در پروژه‌های عمرانی شهری با تأکید بر نقش آن‌ها در کاهش هزینه‌های نگهداری و ارتقای توسعه پایدار است. برای دستیابی به این هدف، از روش پژوهش مروری و تحلیل منابع علمی استفاده شده است و مطالعات و پژوهش‌های انجام‌شده در حوزه مصالح نوین، فناوری‌های ساخت پایدار، مدیریت دارایی‌های زیرساختی و تحلیل هزینه چرخه عمر مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته‌اند. در این پژوهش تلاش شده است با ترکیب یافته‌های مطالعات پیشین، چارچوبی جامع برای ارزیابی کارایی فنی و اقتصادی مصالح پایدار در پروژه‌های عمرانی شهری ارائه شود. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که استفاده از مصالح نوین مانند بتن‌های پیشرفته، روسازی‌های خنک، مصالح بازیافتی و فناوری‌های نوین ژئوتکنیکی می‌تواند موجب افزایش دوام سازه‌ها، کاهش آسیب‌پذیری زیرساخت‌ها در برابر عوامل محیطی و کاهش هزینه‌های تعمیر و نگهداری در طول چرخه عمر پروژه شود. همچنین بهره‌گیری از فناوری‌هایی مانند مدل‌سازی اطلاعات ساختمان (BIM) و سیستم‌های مدیریت هوشمند ساخت می‌تواند نقش مهمی در بهینه‌سازی مصرف مصالح و کاهش هدررفت منابع داشته باشد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که اگرچه برخی مصالح نوین ممکن است هزینه اولیه بیشتری داشته باشند، اما در بلندمدت از نظر اقتصادی مقرون‌به‌صرفه بوده و موجب افزایش بهره‌وری سرمایه‌گذاری‌های عمرانی می‌شوند. گسترش سریع شهرنشینی و افزایش تقاضا برای توسعه زیرساخت‌های شهری، ضرورت استفاده از رویکردهای نوین در طراحی و اجرای پروژه‌های عمرانی را بیش از پیش آشکار کرده است. در این میان، انتخاب مصالح ساختمانی مناسب به‌عنوان یکی از عوامل کلیدی در افزایش دوام سازه‌ها، کاهش هزینه‌های نگهداری و ارتقای پایداری محیط‌زیستی شهرها مطرح می‌شود. در سال‌های اخیر استفاده از مصالح نوین و پایدار در پروژه‌های عمرانی شهری مورد توجه پژوهشگران و مدیران شهری قرار گرفته است، زیرا این مصالح با ویژگی‌هایی نظیر دوام بیشتر، کاهش مصرف انرژی، قابلیت بازیافت و سازگاری بهتر با محیط‌زیست می‌توانند نقش مهمی در تحقق اهداف توسعه پایدار ایفا کنند. با این حال، به‌کارگیری این مصالح نیازمند ارزیابی دقیق فنی و اقتصادی است تا امکان تصمیم‌گیری آگاهانه در فرآیند برنامه‌ریزی و اجرای پروژه‌های عمرانی فراهم شود. هدف اصلی این پژوهش، بررسی و ارزیابی فنی و اقتصادی استفاده از مصالح نوین و پایدار در پروژه‌های عمرانی شهری با تأکید بر نقش آن‌ها در کاهش هزینه‌های نگهداری و ارتقای توسعه پایدار است. برای دستیابی به این هدف، از روش پژوهش مروری و تحلیل منابع علمی استفاده شده است و مطالعات و پژوهش‌های انجام‌شده در حوزه مصالح نوین، فناوری‌های ساخت پایدار، مدیریت دارایی‌های زیرساختی و تحلیل هزینه چرخه عمر مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته‌اند. در این پژوهش تلاش شده است با ترکیب یافته‌های مطالعات پیشین، چارچوبی جامع برای ارزیابی کارایی فنی و اقتصادی مصالح پایدار در پروژه‌های عمرانی شهری ارائه شود. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که استفاده از مصالح نوین مانند بتن‌های پیشرفته، روسازی‌های خنک، مصالح بازیافتی و فناوری‌های نوین ژئوتکنیکی می‌تواند موجب افزایش دوام سازه‌ها، کاهش آسیب‌پذیری زیرساخت‌ها در برابر عوامل محیطی و کاهش هزینه‌های تعمیر و نگهداری در طول چرخه عمر پروژه شود. همچنین بهره‌گیری از فناوری‌هایی مانند مدل‌سازی اطلاعات ساختمان (BIM) و سیستم‌های مدیریت هوشمند ساخت می‌تواند نقش مهمی در بهینه‌سازی مصرف مصالح و کاهش هدررفت منابع داشته باشد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که اگرچه برخی مصالح نوین ممکن است هزینه اولیه بیشتری داشته باشند، اما در بلندمدت از نظر اقتصادی مقرون‌به‌صرفه بوده و موجب افزایش بهره‌وری سرمایه‌گذاری‌های عمرانی می‌شوند. https://www.etsjr.ir/downloadfilepdf/272304