تاب‌آوری زیرساخت‌های شهری در برابر مخاطرات طبیعی به عنوان یکی از موضوعات کلیدی در مدیریت شهری معاصر مطرح شده است. رشد سریع شهرنشینی، افزایش تراکم جمعیتی و پیچیدگی شبکه‌های زیرساختی باعث شده است که شهرها در برابر مخاطرات طبیعی مانند زلزله، سیلاب، فرونشست زمین و امواج گرمایی آسیب‌پذیری بیشتری پیدا کنند. در چنین شرایطی، شبکه معابر و تأسیسات شهری به عنوان عناصر حیاتی عملکرد شهر نقش تعیین‌کننده‌ای در تداوم خدمات شهری و حفظ ایمنی شهروندان دارند. هدف این پژوهش مروری، تحلیل مفهومی و بررسی راهکارهای ارتقای تاب‌آوری زیرساخت‌های شهری با تأکید بر شبکه معابر و تأسیسات شهری در چارچوب مدیریت یکپارچه شهری است. روش تحقیق مبتنی بر مرور تحلیلی منابع علمی مرتبط با مدیریت زیرساخت‌های شهری، تاب‌آوری شهری، فناوری‌های نوین در پروژه‌های عمرانی و رویکردهای مدیریت دارایی در زیرساخت‌ها است. در این مطالعه تلاش شده است با ترکیب مفاهیم مهندسی عمران، برنامه‌ریزی شهری و مدیریت زیرساخت، چارچوبی مفهومی برای افزایش تاب‌آوری شبکه‌های شهری ارائه شود. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که به‌کارگیری فناوری‌هایی نظیر مدل‌سازی اطلاعات ساختمان (BIM)، سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS)، اینترنت اشیا، و همچنین استفاده از مصالح نوین و رویکردهای طبیعت‌محور می‌تواند نقش مؤثری در کاهش آسیب‌پذیری زیرساخت‌ها و افزایش قابلیت بازیابی سیستم‌های شهری داشته باشد. علاوه بر این، مدیریت دارایی‌های زیرساختی و تحلیل چرخه عمر پروژه‌ها به عنوان ابزارهای مهم در تصمیم‌گیری‌های راهبردی شهری شناخته می‌شوند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که تحقق تاب‌آوری شهری مستلزم اتخاذ رویکرد مدیریت یکپارچه شهری است که در آن برنامه‌ریزی، طراحی، نگهداری و بهره‌برداری از زیرساخت‌ها به صورت هماهنگ و مبتنی بر داده انجام شود. چنین رویکردی می‌تواند به افزایش پایداری عملکرد شبکه معابر و تأسیسات شهری در برابر مخاطرات طبیعی منجر شود و در نهایت کیفیت زندگی شهری و ایمنی شهروندان را بهبود بخشد.

تاب آوری شهری زیرساخت های شهری مدیریت یکپارچه شهری شبکه معابر مخاطرات طبیعی