نمایه سازی پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی

(مروری بر کاربست طراحی بیوفیلیک در معماری پایدار مناطق گرم و مرطوب)
دوره 2، شماره 1، 1405، صفحات 100 - 108
نویسندگان : هستی کیا* 1، مهنوش محمودی 2
1- دانشجوي مقطع كارشناسي ارشد مهندسي معماري
2- هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی دزفول
چکیده :
طراحی بیوفیلیک به عنوان رویکردی نوین در معماری، با ادغام عناصر طبیعی در فضاهای ساخته شده، به دنبال بهبود سلامت و بهزیستی کاربران و همچنین کاهش اثرات زیست‌محیطی است. در مناطق گرم و مرطوب، چالش‌های اقلیمی مانند دمای بالا، رطوبت زیاد و تابش شدید خورشید، ضرورت کاربست این رویکرد را دوچندان می‌کند.پژوهش حاضر با هدف مرور سیستماتیک مطالعات انجام‌شده در زمینه کاربست طراحی بیوفیلیک در معماری پایدار مناطق گرم و مرطوب و تحلیل تأثیرات آن بر بهره‌وری انرژی، سلامت و رضایت کاربران انجام شده است.این مطالعه با روش مرور سیستماتیک و جستجو در پایگاه‌های معتبر بین‌المللی (Scopus، ScienceDirect، Web of Science) و منابع فارسی (SID، Magiran) در بازه زمانی ۲۰۱۶ تا ۲۰۲۶ انجام شد. پس از غربالگری، ۶۸ مقاله مرتبط انتخاب و یافته‌های آن‌ها با رویکرد تحلیل محتوای کیفی دسته‌بندی و تفسیر گردید. نتایج نشان می‌دهد که طراحی بیوفیلیک تأثیرات مثبت قابل توجهی بر کاهش استرس، بهبود عملکرد شناختی، افزایش رضایت کاربران و کاهش مصرف انرژی دارد. الگوهایی نظیر نور طبیعی غیرمستقیم، تهویه متقاطع، جداره‌های سبز و فضاهای نیمه‌باز در اقلیم گرم و مرطوب بیشترین کارایی را داشته‌اند. با این حال، موانعی مانند محدودیت بودجه، هزینه نگهداری و نبود مقررات مناسب، پذیرش گسترده این رویکرد را با کندی مواجه ساخته است.معماری بیوفیلیک رویکردی کل‌نگر و ضروری برای دستیابی به پایداری در مناطق گرم و مرطوب است. آموزش معماران، اصلاح قوانین ساختمان و ارائه مشوق‌های اقتصادی از مهم‌ترین راهکارهای تسریع این فرآیند هستند. پژوهش‌های آتی باید بر توسعه چارچوب‌های بومی و مطالعات هزینه‑فایده متمرکز شوند.